Spis treści
- Ile dni można przebywać na L4? – maksymalny okres zasiłkowy
- Kiedy okres zasiłkowy liczy się od nowa?
- Ile dni zwolnienia przysługuje na opiekę nad dzieckiem i członkiem rodziny?
- Zwolnienie lekarskie - komu się należy?
- Zwolnienie lekarskie po ustaniu zatrudnienia
- Ile dni trzeba przepracować, żeby iść na L4?
- Przykład: Kiedy możesz skorzystać z L4?
- Zasiłek chorobowy – zasady i długość trwania
- Jak liczyć dni zwolnienia lekarskiego?
- Przykłady liczenia dni zwolnienia
- Liczenie dni w przypadku różnych umów
- Praca zmianowa i równoważny czas pracy a L4
- Specjalne przypadki
- Ile wynosi wynagrodzenie na L4 i jak je obliczyć?
- Przykład: ile mniej wypłaty za 5 dni L4?
- Na ile dni opłaca się brać zwolnienie lekarskie?
- Kiedy warto przedłużyć L4?
- Jak długo można być na L4 przy różnych chorobach?
- Zmiany w zasadach korzystania ze zwolnień lekarskich – stan prawny 2026
- Zwolnienie lekarskie a świadczenie rehabilitacyjne
- Zwolnienie lekarskie od psychiatry
- Zwolnienie lekarskie a prawo pracy
- Przekroczenie 182 dni choroby a zasiłek chorobowy
- Co zrobić, gdy maksymalny czas zwolnienia lekarskiego dobiega końca?
- Powrót do pracy po zwolnieniu lekarskim
- Czy można wrócić do pracy przed końcem L4?
- Jak przygotować się do powrotu do pracy?
- Podsumowanie
Ile dni można być na L4 w 2026 roku i na ile dni opłaca się brać zwolnienie lekarskie? Co do zasady maksymalny okres zasiłkowy nadal wynosi 182 dni, a większość zasad znanych z 2025 r. pozostała bez zmian. W artykule wyjaśniamy, jak liczyć okres zasiłkowy, ile można dostać na L4, jakie limity dotyczą opieki nad dzieckiem i członkiem rodziny oraz co zrobić, gdy zbliżasz się do wyczerpania zwolnienia.
Ile dni można przebywać na L4? – maksymalny okres zasiłkowy
Zwolnienie lekarskie umożliwia czasową niezdolność do pracy. W tym okresie pracownik może otrzymywać wsparcie finansowe w postaci zasiłku chorobowego. Maksymalny okres zasiłkowy wynosi 182 dni w jednym okresie zasiłkowym (270 dni w ciąży lub przy gruźlicy). Okres ten nie jest powiązany z rokiem kalendarzowym.
Warto pamiętać, że do jednego okresu zasiłkowego wlicza się również kolejne zwolnienia lekarskie, jeśli przerwa między nimi nie przekracza 60 dni. Jeżeli przerwa w niezdolności do pracy jest dłuższa niż 60 dni, rozpoczyna się nowy okres zasiłkowy i ponownie przysługuje limit 182 dni.
Kiedy okres zasiłkowy liczy się od nowa?
Okres zasiłkowy liczy się od nowa dopiero wtedy, gdy przerwa między kolejnymi zwolnieniami lekarskimi wynosi co najmniej 61 dni. W praktyce oznacza to, że jeśli po zakończeniu L4 wrócisz do pracy na dwa miesiące, a potem znów zachorujesz, masz prawo do kolejnych 182 dni zasiłku. Jeżeli jednak zwolnienia następują po sobie z krótszą przerwą, ZUS traktuje je jako jeden okres zasiłkowy – nawet wtedy, gdy wynikają z różnych chorób.
Ile dni zwolnienia przysługuje na opiekę nad dzieckiem i członkiem rodziny?
Limity dni zwolnienia lekarskiego z tytułu opieki nad dzieckiem lub chorym członkiem rodziny liczone są osobno i nie zmniejszają standardowego limitu 182 dni choroby pracownika. To odrębna pula, z której możesz korzystać, gdy ktoś bliski wymaga Twojej opieki.
W ciągu roku kalendarzowego przysługują następujące limity:
- 60 dni – na opiekę nad chorym dzieckiem (L4 na dziecko) do 14. roku życia,
- 30 dni – na opiekę nad dzieckiem niepełnosprawnym do ukończenia 18 lat,
- 14 dni – na opiekę nad chorym dzieckiem powyżej 14. roku życia,
- 14 dni – L4 na opiekę nad innym chorym członkiem rodziny (np. współmałżonek, rodzic).
Limity te są roczne i obowiązują niezależnie od liczby dzieci czy członków rodziny wymagających opieki. W praktyce oznacza to, że jeśli masz dwoje dzieci, łączna pula dni na opiekę nie ulega podwojeniu. Zasiłek opiekuńczy przysługuje tylko wtedy, gdy faktycznie sprawujesz osobistą opiekę nad chorym i spełnione są pozostałe warunki formalne.
Zwolnienie lekarskie – komu się należy?
Jeśli Twój stan zdrowia uniemożliwia Ci pracę, masz pełne prawo do zwolnienia lekarskiego. Niezależnie od tego, czy jesteś pracownikiem etatowym, czy prowadzisz własną działalność gospodarczą, musisz tylko dostarczyć odpowiednie zaświadczenie lekarskie. Pamiętaj, że oszukiwanie w sprawie L4 to poważne naruszenie prawa, które może mieć negatywne konsekwencje.
Nie wszyscy wiedzą, że nawet drobne dolegliwości mogą kwalifikować się do L4, jeśli wpływają na Twoją zdolność do pracy. Przepisy ustawy przewidują różne sytuacje, w których można ubiegać się o świadczenia z tytułu niezdolności do pracy. Ważne jest, abyś był uczciwy i transparentny wobec swojego pracodawcy oraz instytucji zajmujących się tymi sprawami. Prawidłowe korzystanie z L4 to nie tylko Twoje prawo, ale także odpowiedzialność społeczna.
Prawo do zasiłku chorobowego może przysługiwać również po ustaniu zatrudnienia, jeżeli niezdolność do pracy powstała w trakcie trwania umowy lub wkrótce po jej zakończeniu. Co do zasady zasiłek po ustaniu zatrudnienia wypłacany jest maksymalnie przez 91 dni, z wyjątkiem m.in. ciąży lub gruźlicy.
Zwolnienie lekarskie po ustaniu zatrudnienia
Zwolnienie lekarskie może dawać prawo do świadczeń także po zwolnieniu z pracy, jeżeli zwolnienie lekarskie wystawione zostało jeszcze w trakcie trwania umowy lub bezpośrednio po jej zakończeniu. W takim przypadku zasiłek chorobowy 2026 przysługuje co do zasady maksymalnie przez 91 dni, przy czym nadal obowiązuje okres zasiłkowy 182 dni, a maksymalna długość zwolnienia lekarskiego wynosi 182 dni w ciągu jednego okresu, a nie dni w roku kalendarzowym.
Po wyczerpaniu 182 dni nie jest możliwe kolejne zwolnienie lekarskie po 182 dniach, chyba że spełnione są warunki do świadczenia rehabilitacyjnego; wyjątkiem pozostają m.in. 270 dni w przypadku gruźlicy lub ciąży. Warto pamiętać, że mimo ochrony w czasie choroby pracodawca może zwolnić pracownika w szczególnych sytuacjach przewidzianych w przepisach, a dni zwolnienia lekarskiego pracownik wykorzystuje w ramach jednego limitu, niezależnie od tego, ile dni przypada w roku kalendarzowym.
Ile dni trzeba przepracować, żeby iść na L4?
W Polsce, pracownik musi mieć przepracowane 30 dni obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego, by kwalifikować się do świadczeń chorobowych.
Chodzi tu o 30 dni podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu, a nie wyłącznie faktycznie przepracowane dni. W niektórych ustawowo określonych sytuacjach, takich jak wypadek w drodze do pracy lub z pracy, prawo do świadczeń przysługuje od pierwszego dnia ubezpieczenia.
Przykład: Kiedy możesz skorzystać z L4?
Weźmy na przykład Annę, która rozpoczęła pracę w styczniu. Do marca przepracowała 60 dni. Kiedy w kwietniu zachorowała na grypę, mogła bez problemu skorzystać z L4 i otrzymać pełne świadczenia. Dzięki wcześniejszym przepracowanym dniom, Anna miała pewność, że jej wynagrodzenie za czas nieobecności zostanie pokryte. Umożliwiło jej to skupienie się na powrocie do zdrowia bez dodatkowych stresów finansowych.
Uprawnienia do zwolnienia lekarskiego nie zależą od branży, lecz od rodzaju ubezpieczenia i spełnienia warunków ustawowych. Zawsze warto zapoznać się z umową oraz obowiązującymi przepisami prawa pracy, aby mieć pełną świadomość swoich praw i obowiązków.
Zasiłek chorobowy – zasady i długość trwania
Zasiłek chorobowy to świadczenie dla osób niezdolnych do pracy z powodu choroby. Aby otrzymać tę pomoc, należy spełnić określone wymogi. Przede wszystkim, ważne jest, aby pracownik dostarczył zwolnienie lekarskie w odpowiednim czasie.
Maksymalny czas trwania zasiłku chorobowego wynosi 182 dni w jednym okresie zasiłkowym. W przypadku poważniejszych schorzeń, możliwe jest przedłużenie tego okresu poprzez dodatkowe świadczenia.
Przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego nie następuje automatycznie. Wymaga złożenia wniosku oraz dokumentacji medycznej, a decyzję podejmuje lekarz orzecznik Zakład Ubezpieczeń Społecznych, oceniając, czy dalsze leczenie daje szansę na odzyskanie zdolności do pracy.
Zasiłek chorobowy przysługuje w razie choroby lub niezdolności do pracy, natomiast w przypadku macierzyństwa przysługuje zasiłek macierzyński, a także w sytuacjach związanych z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową. Świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, takich jak zasiłek, można się spodziewać wyłącznie po spełnieniu określonych warunków formalnych.
Jak liczyć dni zwolnienia lekarskiego?
Liczenie dni zwolnienia lekarskiego jest kluczowe dla pracowników, aby mieć pewność, że korzystają ze swojego zwolnienia zgodnie z przepisami. Poniżej przedstawiamy zasady liczenia dni oraz praktyczne wskazówki, które pomogą w prawidłowym zarządzaniu okresem niezdolności do pracy.
Wszystkie dni objęte zwolnieniem lekarskim – w tym weekendy i święta – wliczają się do limitu okresu zasiłkowego. Oznacza to, że każdy dzień niezdolności do pracy pomniejsza przysługujący limit 182 dni.
Przykłady liczenia dni zwolnienia
- Jak liczyć 30 dni zwolnienia lekarskiego?
Rozpocznij liczenie od pierwszego dnia niezdolności do pracy.
Wliczaj wszystkie kolejne dni, w tym dni wolne od pracy.
Zakończ liczenie na 30 dniu zwolnienia. - Jak liczyć 33 dni zwolnienia lekarskiego?
Rozpocznij liczenie od pierwszego dnia niezdolności do pracy.
Wliczaj wszystkie kolejne dni, w tym dni wolne od pracy.
Zakończ liczenie na 33 dniu zwolnienia.
Liczenie dni w przypadku różnych umów
- Umowa o pracę:
Wynagrodzenie chorobowe wypłaca pracodawca przez 33 dni (pracownicy do 50. roku życia) lub 14 dni (pracownicy po ukończeniu 50 lat), niezależnie od wielkości firmy.
Po tym okresie, ZUS przejmuje odpowiedzialność za wypłatę zasiłku chorobowego. - Umowa zlecenie:
Osoba na umowie zlecenie ma prawo do zasiłku chorobowego po 90 dniach dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, chyba że zachodzi ustawowy wyjątek.
Praca zmianowa i równoważny czas pracy a L4
W systemie zmianowym lub równoważnym (np. grafiki 12-godzinne) zwolnienie lekarskie obejmuje całe dni kalendarzowe, a nie tylko zaplanowane godziny pracy. Oznacza to, że jeśli masz zaplanowany dyżur 12-godzinny, a w tym dniu obowiązuje L4, cały dzień traktowany jest jako niezdolność do pracy – niezależnie od liczby godzin z grafiku.
Wymiar czasu pracy w okresie rozliczeniowym ulega obniżeniu o liczbę godzin usprawiedliwionej nieobecności. Dzięki temu choroba nie powoduje „nadgodzin na papierze” ani konieczności odpracowania dyżurów, które wypadły w czasie L4.
Specjalne przypadki
- Zwolnienie lekarskie od psychiatry podlega tym samym zasadom liczenia dni, jak inne zwolnienia lekarskie.
Ile wynosi wynagrodzenie na L4 i jak je obliczyć?
Wynagrodzenie za czas zwolnienia lekarskiego jest co do zasady niższe niż standardowa pensja. Przez pierwsze dni choroby otrzymujesz wynagrodzenie chorobowe od pracodawcy (najczęściej 80% podstawy wymiaru), a następnie – zasiłek chorobowy z ZUS. W wybranych sytuacjach (np. wypadek w drodze do pracy lub z pracy, ciąża) świadczenie może wynosić 100% podstawy.
Podstawę wymiaru świadczenia stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie z ostatnich 12 miesięcy (lub krótszego okresu zatrudnienia), po odliczeniu składek finansowanych przez pracownika. Z tej kwoty wylicza się stawkę dzienną – dzieląc ją przez 30 – a następnie mnoży przez liczbę dni zwolnienia i odpowiedni procent (80% lub 100%).
Dlatego na L4 zawsze otrzymasz mniej niż „na rękę” przy pełnej pracy, nawet jeśli chory jesteś tylko kilka dni. Różnica może być jednak stosunkowo niewielka przy krótkich zwolnieniach i rosnąć wraz z liczbą dni poza pracą.
Przykład: ile mniej wypłaty za 5 dni L4?
Załóżmy, że Twoja przeciętna miesięczna pensja brutto wynosi 5000 zł.
1. Najpierw wylicza się podstawę wymiaru świadczenia (po odliczeniu składek). Dla uproszczenia przyjmijmy, że to 4300 zł.
2. Następnie dzieli się tę kwotę przez 30 – dzienna podstawa wyniesie ok. 143,33 zł.
3. Chorobowe to najczęściej 80% tej kwoty, czyli ok. 114,66 zł za każdy dzień L4.
4. Przy 5 dniach zwolnienia otrzymasz ok. 573 zł brutto zamiast wynagrodzenia za 5 dni pracy.
W praktyce oznacza to, że za 5 dni choroby otrzymasz zauważalnie mniej niż przy normalnej pracy, ale nie tracisz całej pensji. Dokładna kwota zależy od Twojego wynagrodzenia, składek oraz tego, czy w danym przypadku przysługuje Ci 80% czy 100% podstawy.
Jeśli masz mniej niż 26 lat i korzystasz z ulgi podatkowej dla młodych, Twoje wynagrodzenie chorobowe oraz zasiłek chorobowy mogą być objęte zwolnieniem z podatku dochodowego. W praktyce wpływa to głównie na różnice między kwotą brutto i netto. Sama zasada obliczania podstawy świadczenia pozostaje taka sama jak u starszych pracowników.
Na ile dni opłaca się brać zwolnienie lekarskie?
Decyzja o długości zwolnienia lekarskiego powinna być przemyślana, aby zapewnić zarówno zdrowie, jak i bezpieczeństwo finansowe. Krótsze okresy L4 mogą być wystarczające w przypadku lekkich dolegliwości, pozwalając na szybki powrót do codziennych obowiązków bez dużych strat finansowych. Warto jednak zwrócić uwagę na swoje samopoczucie i nie krępować się przedłużyć zwolnienia, jeśli stan zdrowia tego wymaga.
Jeśli nie masz możliwości szybkiego umówienia wizyty stacjonarnej, możesz skorzystać z teleporady w MeMedic – lekarz oceni, czy w Twojej sytuacji L4 jest potrzebne i na jak długo.
Kiedy warto przedłużyć L4?
Przedłużenie zwolnienia lekarskiego może przynieść korzyści, takie jak pełniejszy odpoczynek i szybsze wyleczenie, co w dłuższej perspektywie może zmniejszyć ryzyko nawrotów choroby. Dodatkowo, dobrze zaplanowane zwolnienie pozwala pracodawcy na lepszą organizację pracy oraz minimalizuje zakłócenia w funkcjonowaniu firmy. Warto skonsultować się z lekarzem, który oceni, ile dni naprawdę potrzebujesz na pełne wyzdrowienie.
Pamiętaj także o swoich prawach i obowiązkach związanych z zwolnieniem lekarskim. Znajomość przepisów może pomóc w optymalnym wykorzystaniu przysługujących Ci dni, a także uniknięciu niepotrzebnych komplikacji z pracodawcą. Dbając o zdrowie i odpowiednio planując czas na rekonwalescencję, możesz efektywnie wrócić do pełni sił i obowiązków zawodowych.
Dowiedz się, jak sprawdzić, do kiedy jest zwolnienie lekarskie.
Jak długo można być na L4 przy różnych chorobach?
Formalne limity zwolnienia lekarskiego są takie same niezależnie od rodzaju choroby. Standardowo do 182 dni w jednym okresie zasiłkowym (lub 270 dni w ciąży i przy gruźlicy). W praktyce jednak czas trwania L4 różni się w zależności od schorzenia i zaleceń lekarza.
- Dolegliwości kręgosłupa – przy ostrym bólu kręgosłupa lub „postrzeleniu” zwykle wystarcza kilka–kilkanaście dni L4, zwłaszcza jeśli możliwe jest leczenie zachowawcze i rehabilitacja. Po operacjach kręgosłupa zwolnienia są z reguły dłuższe i mogą trwać nawet kilka miesięcy, w zależności od przebiegu leczenia.
- Infekcje i przeziębienia – typowe infekcje wirusowe, przeziębienia czy łagodna grypa wiążą się najczęściej z kilkoma dniami zwolnienia (3–7 dni), tak aby pracownik mógł w pełni dojść do siebie i nie zarażać innych.
- Urazy ortopedyczne i operacje – po złamaniach, zwichnięciach czy zabiegach operacyjnych L4 zwykle trwa od kilku tygodni do kilku miesięcy, w zależności od złożoności urazu i rehabilitacji.
- Zaburzenia psychiczne – w przypadku depresji, zaburzeń lękowych czy wypalenia zawodowego zwolnienia często trwają dłużej. Lekarz może wystawić L4 na kilka tygodni lub miesięcy, tak aby umożliwić leczenie i stopniowy powrót do aktywności.
Ostateczną długość zwolnienia zawsze określa lekarz prowadzący, biorąc pod uwagę stan zdrowia, charakter pracy oraz tempo rekonwalescencji. Nawet jeśli formalnie „opłacałoby się” wziąć krótsze L4, zbyt szybki powrót do pracy może pogorszyć rokowanie i w efekcie wydłużyć cały okres niezdolności do pracy.
Zmiany w zasadach korzystania ze zwolnień lekarskich – stan prawny 2026
Na 2026 rok nie obowiązują przepisy pozwalające na wykonywanie pracy zarobkowej podczas zwolnienia lekarskiego, niezależnie od jej formy (praca stacjonarna, zdalna, jednorazowe czynności czy praca u innego pracodawcy). Zwolnienie lekarskie nadal służy wyłącznie leczeniu i rekonwalescencji. Każda praca zarobkowa w tym okresie może skutkować utratą prawa do zasiłku chorobowego.
Zmiany w przepisach, które weszły w życie w 2026 roku, nie rozszerzyły uprawnień pracowników na L4, lecz doprecyzowały pojęcia wykorzystywane przy kontroli prawidłowości zwolnień, w szczególności definicję „pracy zarobkowej” oraz „aktywności niezgodnej z celem zwolnienia lekarskiego”. Ma to ułatwić organom kontrolnym – w tym Zakład Ubezpieczeń Społecznych – ocenę, czy zwolnienie jest wykorzystywane zgodnie z zaleceniami lekarza.
Podczas L4 dozwolone są jedynie czynności życia codziennego, takie jak zakupy, wizyta w aptece czy badania lekarskie, o ile nie kolidują z procesem leczenia. Każda aktywność sprzeczna z celem zwolnienia, w tym praca zarobkowa lub działania utrudniające leczenie, może prowadzić do cofnięcia świadczeń i obowiązku ich zwrotu.
Zmiany te mają charakter porządkujący i kontrolny – nie wprowadzają nowych uprawnień do wykonywania pracy podczas zwolnienia lekarskiego, lecz doprecyzowują zasady oceny prawidłowości korzystania z L4.
Zwolnienie lekarskie a świadczenie rehabilitacyjne
Zwolnienie lekarskie pozwala na czasowy odpoczynek w przypadku choroby, zapewniając wynagrodzenie za niezdolność do pracy. Świadczenie rehabilitacyjne jest dostępne po zakończeniu okresu zwolnienia lekarskiego. Zapewnia ono finansowe wsparcie i umożliwia skorzystanie z programów rehabilitacyjnych, które pomagają wrócić do aktywności zawodowej.
Eksperci zalecają, aby pracownicy regularnie monitorowali swój stan zdrowia i konsultowali się z lekarzem w celu odpowiedniego planowania okresów zwolnień oraz korzystania z świadczeń rehabilitacyjnych. Po zakończeniu maksymalnego okresu zwolnienia lekarskiego można ubiegać się o świadczenie rehabilitacyjne, które może trwać do 270 dni. Świadomość dostępnych opcji pozwala na lepsze zarządzanie zdrowiem i karierą zawodową.
Ważne jest, aby być dobrze poinformowanym o swoich prawach i możliwościach. Dzięki temu możliwe jest skuteczne wykorzystanie dostępnych świadczeń oraz efektywne planowanie działań mających na celu szybki powrót do pracy. Odpowiednie wykorzystanie zwolnień lekarskich i świadczeń rehabilitacyjnych może znacząco wpłynąć na poprawę jakości życia zawodowego i osobistego.
Zwolnienie lekarskie od psychiatry
Zwolnienie lekarskie od psychiatry, podobnie jak każde inne L4, potwierdza niezdolność do pracy. W tym przypadku wynika ona z problemów zdrowotnych o podłożu psychicznym. L4 może być wystawione przy zaburzeniach psychicznych, takich jak depresja, lęki czy schizofrenia – czyli wtedy, gdy stan zdrowia uniemożliwia pracę. Psychiatra dokonuje oceny stanu zdrowia pacjenta, aby ustalić, czy jego problemy psychiczne uniemożliwiają wykonywanie pracy. Jeśli tak, lekarz wystawia zwolnienie. Może to być zarówno krótko-, jak i długoterminowe zwolnienie, w zależności od stanu zdrowia pacjenta.
Informacje dotyczące stanu zdrowia pacjenta, w tym przyczyny zwolnienia, są objęte ochroną prywatności. Pracodawca nie ma prawa żądać szczegółowych informacji dotyczących zdrowia psychicznego pracownika.
Dowiedz się, co jeszcze warto wiedzieć o zwolnieniu od psychiatry.
Zwolnienie lekarskie a prawo pracy
Prawo pracy określa, że pracownik ma prawo do chorobowego w przypadku choroby lub wypadku. Czas trwania zwolnienia zależy od diagnostyki lekarskiej oraz stanu zdrowia pracownika. Ważne jest, aby nie przekraczać uprawnień, co może prowadzić do konsekwencji prawnych zarówno dla pracownika, jak i pracodawcy.
Zwolnienie pracownika, który przebywa na zwolnieniu lekarskim, jest regulowane przepisami Kodeksu. Pracownik na L4 jest chroniony przed zwolnieniem. Pracodawca nie może wypowiedzieć umowy w czasie zwolnienia lekarskiego, chyba że dojdzie do poważnego naruszenia, np. kradzieży lub rażącego niedbalstwa. W przypadku upadłości pracodawcy lub likwidacji zakładu pracy, zatrudnienie pracownika również może zostać zakończone, nawet jeśli przebywa on na zwolnieniu lekarskim.
Przeczytaj także: Czy można zwolnić pracownika na L4?
Przekroczenie 182 dni choroby a zasiłek chorobowy
Przekroczenie 182 dni choroby (lub 270 w przypadku ciąży lub gruźlicy) oznacza konieczność podjęcia dalszych działań. Osoby długotrwale chore powinny skonsultować się z lekarzem i ZUS. Możliwe formy wsparcia to m.in. zasiłek rehabilitacyjny lub renta z tytułu niezdolności do pracy.
Zasiłek rehabilitacyjny przysługuje, jeśli lekarz uzna, że osoba potrzebuje dalszego leczenia lub rehabilitacji. Może być przyznany na maksymalnie 12 miesięcy. Osoba ubiegająca się o przedłużenie zasiłku lub zasiłek rehabilitacyjny musi dostarczyć odpowiednie dokumenty do ZUS oraz regularnie stawiać się na kontrolne wizyty u lekarza.
Co zrobić, gdy maksymalny czas zwolnienia lekarskiego dobiega końca?
Gdy maksymalny czas zwolnienia lekarskiego dobiega końca, a osoba nadal nie jest w stanie powrócić do pracy, ważne jest, aby podjąć odpowiednie kroki. Po pierwsze, należy umówić się na wizytę do lekarza prowadzącego, aby omówić swój stan zdrowia oraz ewentualne dalsze leczenie. Lekarz oceni, czy konieczne jest dalsze zwolnienie lekarskie lub inne formy wsparcia, takie jak rehabilitacja.
Jeśli problemy zdrowotne są długotrwałe, lekarz może wystawić skierowanie do lekarza orzecznika ZUS, który oceni zdolność pacjenta do pracy. W tej sytuacji warto złożyć wniosek o orzeczenie o niezdolności do pracy, co może stać się podstawą do ubiegania się o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Po przekroczeniu 182 dni zasiłku chorobowego można ubiegać się o zasiłek rehabilitacyjny, jeśli lekarz stwierdzi, że dalsza rehabilitacja jest konieczna. Niezbędne są odpowiednie dokumenty dla ZUS, potwierdzające potrzebę kontynuacji leczenia lub rehabilitacji. Po wyczerpaniu okresu zasiłkowego nie można otrzymać kolejnego zwolnienia lekarskiego – wchodzi w grę świadczenie rehabilitacyjne albo, po przerwie co najmniej 60 dni, nowy okres zasiłkowy.
Powrót do pracy po zwolnieniu lekarskim
Po zakończeniu zwolnienia lekarskiego kluczowe jest, aby proces powrotu do pracy przebiegał sprawnie. Pierwszym krokiem jest uzyskanie od lekarza stwierdzenia zdolności do pracy, które potwierdza, że jesteś gotowy do ponownego wykonywania obowiązków zawodowych. Następnie warto zorganizować spotkanie z przełożonym, aby omówić ewentualne zmiany lub potrzebne dostosowania stanowiska pracy, które mogą ułatwić adaptację po okresie nieobecności.
Czy można wrócić do pracy przed końcem L4?
Samodzielne przerwanie zwolnienia lekarskiego i powrót do pracy „z dnia na dzień” nie jest dobrym pomysłem. Jeśli czujesz się lepiej i chcesz wrócić do obowiązków wcześniej, skontaktuj się z lekarzem, który wystawił L4. To on decyduje, czy stan zdrowia pozwala na skrócenie zwolnienia i powrót do pracy przed pierwotnie wskazaną datą.
Praca w czasie trwania zwolnienia lekarskiego bez zgody lekarza może zostać potraktowana jako wykorzystywanie L4 niezgodnie z celem. Grozi to utratą prawa do świadczeń i koniecznością ich zwrotu.
Jak przygotować się do powrotu do pracy?
Kolejnym etapem jest odpowiednia rekonwalescencja, która pozwala na pełny powrót do zdrowia i efektywność w pracy. Przygotowanie checklisty kroków do wykonania może znacznie ułatwić ten proces. Taka lista powinna obejmować: załatwienie niezbędnych formalności, ustalenie nowych celów zawodowych oraz nawiązanie kontaktu ze współpracownikami. Dzięki temu wracasz do pracy w sposób zorganizowany, minimalizując stres i zapewniając sobie komfortowe warunki do dalszego rozwijania kariery.
Podsumowanie
Zwolnienie lekarskie (L4) pozwala pracownikowi legalnie skorzystać ze zwolnienia od pracy w razie choroby. Maksymalny czas trwania zwolnienia wynosi 182 dni w jednym okresie zasiłkowym, a nie w dni w ciągu roku kalendarzowego; wyjątkiem są szczególne przypadki, gdy zwolnienia lekarskiego wynosi 270 dni (np. ciąża lub gruźlica). W praktyce oznacza to, że pracownik może być na zwolnieniu maksymalnie 182 dni zwolnienia lekarskiego, po których możliwe jest ubieganie się o świadczenie rehabilitacyjne.
W pierwszym okresie choroby chorobowe przez pierwsze 33 dni niezdolności do pracy (lub 14 dni w ciągu roku u pracowników po 50. roku życia) wypłaca pracodawca, a następnie przysługuje zasiłek chorobowy. Zasady te – aktualne również w 2026 r. – pokazują, jak długo można być na zwolnieniu i jakie są kluczowe przepisy dotyczące L4, o których warto pamiętać, planując powrót do pracy.
Tak, w określonych sytuacjach jest to możliwe. Po wykorzystaniu maksymalnego okresu zasiłku chorobowego dalsza niezdolność do pracy może być podstawą do ubiegania się o świadczenie rehabilitacyjne, o ile lekarz uzna, że dalsze leczenie daje szansę na odzyskanie zdolności do pracy.
Jeśli pracodawca kwestionuje ważność zwolnienia lekarskiego, pracownik powinien dostarczyć oryginał zwolnienia oraz ewentualnie dodatkowe dokumenty potwierdzające stan zdrowia. W przypadku dalszych sporów, warto skonsultować się z prawnikiem lub zgłosić sprawę do Państwowej Inspekcji Pracy.
Pracodawca nie ma prawa odmówić przyznania zwolnienia lekarskiego, jeśli zostało ono wydane przez uprawnionego lekarza. W przypadku wątpliwości co do autentyczności zwolnienia, pracodawca może skierować sprawę do ZUS.
Nieuzasadnione korzystanie ze zwolnień lekarskich może prowadzić do konsekwencji prawnych, w tym obniżenia zaufania pracodawcy, a w skrajnych przypadkach nawet do rozwiązania umowy o pracę. Ponadto, może to skutkować wezwaniem do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń.
Tak, sobota i niedziela wliczają się do zwolnienia lekarskiego, jeśli obejmuje ono te dni. Chorobowe liczy się bez względu na to, czy są to dni robocze, czy wolne.
W większości przypadków wynagrodzenie za czas choroby wynosi 80% podstawy wymiaru, a w wybranych sytuacjach – 100%. Oznacza to, że za każdy dzień L4 otrzymujesz mniej niż przy normalnej pracy. Rzeczywista „strata” zależy od Twojej pensji, liczby dni zwolnienia oraz tego, czy przysługuje Ci 80% czy 100% świadczenia.
Przy krótkich zwolnieniach różnica w wypłacie zwykle nie jest drastyczna, ale jest zauważalna. Przykładowo, jeśli Twoja podstawa wymiaru świadczenia wynosi ok. 4300 zł, dzienna stawka chorobowego (80%) to ok. 114 zł. Przy 5 dniach L4 otrzymasz więc ok. 570 zł brutto zamiast wynagrodzenia za 5 dni pracy. Konkretne kwoty będą się różnić w zależności od wysokości pensji i składek.
Z punktu widzenia finansów najkorzystniej byłoby chorować jak najkrócej, ale kluczowe jest zdrowie. Przy lekkich infekcjach często wystarczy kilka dni L4, przy poważniejszych schorzeniach konieczne jest dłuższe zwolnienie. „Opłacalność” zwolnienia to zawsze kompromis między bezpieczeństwem finansowym a realną potrzebą leczenia – decyzję o czasie trwania L4 podejmuje lekarz.
Przy bólu kręgosłupa, który nie wymaga operacji, L4 trwa najczęściej od kilku do kilkunastu dni, tak aby zmniejszyć ból i wdrożyć rehabilitację. Po operacjach kręgosłupa zwolnienie może być znacznie dłuższe i obejmować nawet kilka miesięcy. Niezależnie od przyczyny obowiązuje limit 182 dni w jednym okresie zasiłkowym (270 dni w przypadku ciąży lub gruźlicy).
W ciągu roku kalendarzowego rodzic ma prawo do maksymalnie 60 dni zwolnienia lekarskiego na chore dziecko do 14. roku życia. Dodatkowo przysługuje 30 dni na dziecko niepełnosprawne do 18 lat oraz 14 dni na dziecko powyżej 14 lat. Są to limity roczne, wspólne dla obojga rodziców, niezależnie od liczby dzieci.
Zwolnienie lekarskie służy leczeniu i odpoczynkowi, dlatego wykonywanie pracy zarobkowej w tym czasie – także zdalnej – jest co do zasady niedozwolone. Praca w okresie L4 może zostać potraktowana jako wykorzystywanie zwolnienia niezgodnie z celem i skutkować odebraniem świadczeń oraz obowiązkiem ich zwrotu.
Bibliografia
- Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa – Dz.U. z 2004 r. Nr 168, poz. 1568.
- Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie wystawiania zaświadczeń lekarskich – Dz.U. z 2015 r. Nr 255, poz. 2004.
- Kodeks Pracy – Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r.
